Już
04.02 światło dzienne ujrzy najnowszy maxisingiel Habakuk pt. "Miasto". Na
płycie znajdzie się kilka wersji tytułowego utworu z gościnnym udziałem Muńka
Staszczyka. Wydawcą materiału jest wytwórnia Rockers Publishing.
Wiosną Habakuk będzie świętował 18. urodziny. W prezencie dla
fanów powstała nowa płyta z udziałem gości. Zwiastunem płyty "Family Front"
formacji Habakuk jest EP-ka "Miasto" z udziałem Muńka Staszczyka z T.Love. Poza
kawałkiem tytułowym znalazły się na niej teledysk, kilka remiksów i innych
wersji tej piosenki.
Album "Family Front" będzie mieć premierę w marcu. Poza wspomnianym liderem
T.Love na krążku pojawią się Don Carlos oraz Mikey Dread, a także Ras Luta z
Eastwest Rockers, Junior Stress z LSM, Renata Przemyk, Mercedes z legendarnego
R.A.P. (aktualnie z DIM). Zaśpiewa też wschodząca gwiazda światowego reggae -
angielska wokalistka Ava Leigh. Remiks utworu z Muńkiem przygotował DJ Adamus.
Gości będzie więcej. "Album w naturalny sposób łączyć będzie scenę żywego grania
reggae ze sceną sound systemową. Jest swego rodzaju powrotem do korzeni. Habakuk
nigdy nie zapomina o ludziach, którzy z nim współpracowali i dlatego szatę
graficzną do płyty przygotuje tradycyjnie grupa Szumlaska, czyli Artur Szumlas -
naczelny kreator wizji Habakuk, autor wielu tekstów, zdjęć, obrazów, plakatów,
wizualizacji" - zapowiada wydawca.
Oto program EP-ki "Miasto":
1. Miasto - Orginal Version
2. The City 2007
3. Miasto - remixed by DJ Sorbet
4. Down Town - remixed by DJ Radioaktywny Rockowy Niedźwiedź
5. Miasto - remixed by DJ Adamus
6. Speer City - remixed by Piotr Jackson Wolski
7. Miasto - instrumental
Wideoklip "Miasto"
29/01/2008
GALAGO OD KAMAHUKA
Lada chwila na muzycznym rynku
ukaże się płyta legendarnej formacji GALAGO pt. "Er". Krążek
jest składanką utworów z dwóch oddzielnych projektów: "O Gosz" i "Głupciumdzieje".
Wydawcą jest "Kamahuk" Włodzimierza Kleszcza. To także jego koncepcja i
dobór utworów. Aby złożyć zamówienie wystarczy napisać pod adres
internetowy
kamahuk@gmail.com. Więcej informacji o aktualnej ofercie
Kamahuka znajdziecie na
www.kamahuk.net
Ali Campbell pożegnał się z grupą
UB40, której wokalistą był od 30 lat. Muzyk postanowił poświęcić się
całkowicie swoim solowym planom, jednak pozostanie w zespole do końca trasy
koncertowej po Australii, Nowej Zelandii i Ugandzie. Pozostali członkowie tej
brytyjskiej formacji reggae zamierzają kontynuować działalność jako UB40,
chociaż nie podjęli jeszcze decyzji o zastąpieniu Campbella innym wokalistą.
23/01/2008
DRUGI KLIP DUBSKA
Bydgoska grupa DUBSKA zaprezentowała klip do
kolejnego utworu z płyty "Avokado". Po utworze tytułowym, przyszedł czas na
sfilmowanie "Johnego"! Autorem teledysku jest Lech Wilczaszek.
Przypominamy, że "Johny" jest jednym z trzech
utworów, które promują album "Avokado" na antenie Polskiego Radia. Numer ten był
nie tylko propozycją do listy przebojów, ale i znalazł się na playliście Trójki!
22/01/2008
SIZZLA W POLSCE!
10 maja w Wytwórni Filmów Fabularnych w ramach trzeciej
odsłony Wroc Love Exlusive Stage w stolicy Dolnego Śląska wystąpi
niekwestionowana gwiazda muzyki reggae – Sizzla!
Sizzla Kalonji – zwany „zwycięskim”, to jedna z najważniejszych
postaci reggae i dancehall ostatnich lat. Obdarzony charakterystycznym głosem
artysta zaskakuje łatwością z jaką porusza się między subtelnymi, bez nuty
fałszu wyśpiewanymi kompozycjami własnego autorstwa, a agresywnymi, po brzegi
wypełnionymi energią numerami, które rozpalają tłumy podczas jego występów.
Sizzla, właściwie Miguel Collins, promuje nie tylko swoją twórczość, ale jest
także oddanym propagatorem kultury rastafariańskiej, zwolenników której nie brak
także w Polsce. Poza muzyką, Sizzla udziela się w życiu społecznym Jamajki -
wraz z innymi muzykami, takimi jak Capleton, przyczynia się do budowy szkół,
dróg, domów, czy spółdzielni rolniczych, wspomagających lokalne społeczności.
Nie bez znaczenia dla rosnącej popularności tego artysty, nie tylko wśród fanów
muzyki reggae, jest jego niesamowita płodność artystyczna oraz kontrowersyjne
teksty, które nie jeden raz przysporzyły mu problemów. W dorobku płytowym Sizzli
można doliczyć się blisko czterdziestu krążków. Do najbardziej znanych jego
utworów należą „Love Amongst My Brethren”, „Rain Showers”, „Like Mountain”, czy
„Just One Of Those Days” i to między innymi ich nie powinno zabraknąć podczas
majowego koncertu Sizzli we Wrocławiu.
Koncert Sizzli to za każdym razem niesamowita eksplozja pozytywnych dźwięków.
Tym razem, dzięki Lion Stage Management, dotrze ona nad Odrę! Warto dodać, że
będzie to pierwszy koncert tego artysty w Polsce. Do Wrocławia
trzydziestodwuletni muzyk zawita wspólnie ze swoim zespołem The Fire House Crew,
który uważany jest za jeden z najlepszych riddim bandów na Jamajce.
WROC LOVE EXCLUSIVE STAGE
10 Maja 2008, godz. 20.00
Wytwórnia Filmów Fabularnych, ul. Wystawowa 1, Wrocław
ceny biletów i miejsca ich sprzedaży zostaną podane wkrótce.
19/01/2008
SAME DOBRE WIADOMOŚCI DiM-u
25 stycznia do sprzedaży trafi pierwszy album zespołu DiM,
zatytułowany "Same dobre wiadomości". Wydawcą płyty jest Agora S.A. Album
dostępny będzie w punktach sprzedaży prasy, w EMPiK-ach i w internecie. Do
albumu dołączona jest książka ze zdjęciami, tekstami piosenek i wywiadem z
liderami DiM-u: Duszą i Mercedesem. Obaj muzycy tworzyli kiedyś legendarną
Śmierć Kliniczną. Potem Mercedes śpiewał w regałowym R.A.P.-ie, a Dusza udzielał
się m.in. w Shakin Dudi.
"Same dobre wiadomości" to aż 65 minut muzyki. To osiemnaście oryginalnych
piosenek łączących różne muzyczne style: reggae, rock, punk. Płyta została
nagrana w MAQ studio przez zespół w składzie: Mercedes-wokal, Dusza-gitara,
Cezik-gitara, chórki, Merc jr-chórki, Darek Budkiewicz-bas i Adam
Szuraj-perkusja.
Już
za tydzień, 25 i 26 stycznia, odbędzie się Afryka Reggae Festiwal -
najstarszy, z odbywających się regularnie i nieprzerwanie festiwali muzyki
reggae w Polsce.
Program 18. edycji dość znacznie
odbiega od tego co możemy zobaczyć na innych imprezach. Usłyszymy wykonawców
intrygujących, oryginalnych, niekoniecznie wpisanych w komercyjny nurt muzyki
reggae z AFRICAN HEAD CHARGE i JAH DIVISION na czele.
Afryka nie jest zwyczajnym festiwalem muzycznym. Od pierwszej
edycji festiwalowi przyświeca szlachetny cel pomocy najuboższym dzieciom krajów
Afrykańskich. Najbliższa edycja jest współorganizowana przez Polską Akcję
Humanitarną. Dochód z festiwalu zostanie przeznaczony na budowę nowych studni w
południowym Sudanie.
Wystąpią: Piątek, 25.01.2008, godzina 18:00
LARS
JOINT VENTURE SOUND SYSTEM
ARES & THE TRIBE (GR/PL)
NAAMAN
JAFIA NAMUEL
AFRICAN HEAD CHARGE (JAM/GB)
Sobota, 26.01.2008, godzina 18:00
ALICETEA
CAŁA GÓRA BARWINKÓW
GALAGO BAND & RAS PADDY (PL/NIG)
LION VIBRATIONS
JAH DIVISION (RU)
FIRE IN THE HOLE
Hornsman
Coyote z Belgradu znów zawita do Polski. 15 lutego wystąpi w klubie muzycznym
Łykend we Wrocławiu w ramach kolejnej odsłony Wroc Love Club Stage.
Hornsman Coyote w przeciągu ostatnich kilku miesięcy stał się
znaną postacią na polskiej scenie reggae, choć już wcześniej gościł w Polsce, w
2004 roku, jako gość specjalny na trasie metalowych legend Soulfly. Wszystko
zaczęło się w marcu zeszłego roku występami w Olsztynie, Warszawie oraz Poznaniu
w ramach trasy „In a Valley of Decisions tour 2007” z Joint Venture Sound System
oraz Ghetto Priestem (wokalista On-U Sound System oraz Asian Dub Foundation).
Bardzo wysoka ocena jego umiejętności gry na puzonie zaoowocowała kolejną wizytą
w Polsce w sierpniu, w trakcie której Hornsman Coyote zaprezentował się ze swoim
solowym „one man sound system” w kilku warszawskich klubach oraz wystąpił u boku
Joint Venture Sound System oraz brytyjskiego MC Brother Culture w trakcie
głównego polskiego festiwalu reggae - Ostróda Reggae Festival. Dokonał też w
Polsce nagrań studyjnych na najnowsze produkcje Vavamuffin (utwory Intro i Outro)
oraz Bauaganu Mistrzów.
Hornsman Coyote uczestniczy w serbskiej scenie od około 17 lat, grając z
zespołami reggae, hip hop i hardcore, takimi jak Del Arno, Sunshine, Dead Ideas,
Shappa itp. W 1994 założył swoją własną grupę hardcore/reggae Eyesburn, która po
wydaniu 7 albumów, europejskiej trasie oraz współpracy z Maxem Cavalera (Sepultura,
Soulfly) stała się sztandarową grupą na Bałkanach. Innym projektem, w który
zamieszany jest Hornsman Coyote, jest instrumentalny zespół reggae jazz Burning
Sounds, który założył razem z najlepszymi muzykami z Belgradu.
W trakcie swoich solowych imprez prezentuje własny dorobek muzyczny, gra na
puzonie oraz śpiewa.
Klub muzyczny Łykend, Podwale 37/38 - Wrocław
Data: 15.02.08 godz. 20.00,
bilety: 12 zł – przedsprzedaż, 15 zł – w dniu imprezy
Z kartą klubową Wroc Love 20 % zniżki.
lionstage
17/01/2008
GOŚCINNY HABAKUK
Trwają prace przy produkcji nowej płyty zespołu Habakuk „Family
Front”. Płyta będzie pełna niespodzianek, gości i oczywiście ciepłych dźwięków.
Jednym
z zaproszonych gości jest Ava Leigh. Ta 21 letnia wokalistka zadebiutowała w
2007 roku wydając nakładem Virgin album “Turned-on Underground”. Płyta została
nagrana w Kingston / Londyn, a producentami był legendarny duet Sly Dunbar i
Robbie Shakespeare oraz Tunde Babalola & Darren Lewis tworzący grupę producencką
Future Cut. Album zebrał doskonałe recenzje, a artystkę okrzyknięto jednym z
najciekawszych debiutów w 2007 roku.
Ava przylatuje do Polski, aby w Częstochowiei nagrać wokale na nową płytę
Habakuk. Razem z nią przyleci gitarzystka i wokalistka zespołu Sista Woman In
Reggae, znanego z występu na ubiegłorocznym One Love Sound Fest we Wrocławiu.
Przypominamy, że premiera płyty Habakuk „Family Front” już w
marcu 2008.
Zespół do nagrań zaprosił wspaniałych gości m.in. Mikey Dreada, Don Carlosa,
Juniora Stressa, Muńka Staszczyka, Renatę Przemyk oraz wspomnianą Ava Leigh.
16/01/2008
SIÓDEMKA OD RUB PULSE
Rub
Pulse Movement zaprezentował pierwszą siódemkę, wydaną pod tym właśnie
labelem. Całość utrzymana w klasycznej konwencji roots & culture, która
połączyła artystów z Polski, Francji i Anglii. Przygotujcie się na
absolutnie świadomy przekaz i solidną porcję europejskiego reggae!
Strona A to kawałek "Świadomość" na riddimie od Kadubry, w wykonaniu
weterana brytyjskiej sceny dancehall - Tippa Irie, oraz Bob One'a - jednego
z najpopularniejszych polskich nawijaczy. Na stronie AA usłyszycie
wokalistów soundsystemu Singledread: OlaMonolę i MadMajka, którym
towarzyszą nawijacze z Francji: Baron Black i King Kalabash. Podkład utworu
"Roots, Reality & Culture" stworzył Wayne Lotek, znany między innymi ze
współpracy z Roots Manuvą.
impreza promocyjna: 18 stycznia - Klub Depozyt 44,
Warszawa
16/01/2008
W DUBOWYM KLIMACIE
18
stycznia 2008 r. zapraszamy na "Dub Temple". Impreza ta jest pierwszą odsłoną
cyklicznych dubowych sesji "Dub Temple", które będą odbywać się raz w miesiącu w
krakowskim klubie Krzysztofory.
Oprócz "gospodarzy", krakowsko-bielskiego sound systemu Dub Chanters, zagra
również warszawski Roots Revival soundsystem - zdobywcy tytułu championa w
zakończonym niedawno „Siódemki Roots Clash 2007” oraz skład, który jako jedyny w
Warszawie może pochwalić się kompletnym i potężnym systemem nagłośnieniowym
umożliwiającym samodzielną organizacje imprez soundsystemowych! Tym razem jednak
głośniki zostawiają w domu i przyjeżdżają zagrać swoje sety na nagłośnieniu
ekipy Dub Chanters wspartym dodatkowo klubowym systemem ;) Impreza będzie
przekrojem różnorodności jaką oferuje dub; od roots aż po współczesny "wielokulturowy"
dubstep, gdzie wszystko to w całość połączy basowa wibracja ;)
Roots Revival Soundsystem
Główne filary tego soundu to Jaszol i Rootskontrolla - dotychczas członkowie
ReggaeStacji oraz Tisztelet Soundu. Pod szyldem Roots Revival Soundsystem
promować będą bezkompromisowe basowe brzmienia Jamajki oraz Londynu, wzorem Jah
Shaki, Aba Shantiego i Iration Steppas. Podczas imprez powracają do dosłownego
znaczenia słowa "dancehall", czyli imprezy tanecznej, jednocześnie kultywując
klasyczny sposób grania imprez "inna King David stylee" - prezentują całe
utwory, niejednokrotnie w różnych specjalnie dla nich nagranych wersjach, a w
dodatku z jednego gramofonu. Nie boją się ciszy - bo to ona buduje nastrój i
pozwala odczuwać szaleńcze brzmienie 18 calowych głośników basowych i
skwierczących gwizdków wysokotonowych. To na ich imprezach nie tylko usłyszysz,
ale także POCZUJESZ muzykę. Wszystko dzięki rosnącemu zestawowi
nagłośnieniowemu, który wibrującym basem pozbawi tchu każdego. Jeśli lubisz
brzmienia roots, reggae i dub, nie może Cię tam zabraknąć!
Dub Chanters
Soundsystem, który rozpoczynał swoją działalność grając głównie reggae dub. Z
biegiem czasu zaczął eksperymentować odchodząc w stronę elektroniki, jazzu,
improwizacji, wzbogacając nimi didżejskie sety, obrabiając je efektami, dodając
sample, tworząc coś na kształt remiksu robionego na żywo. Nastawieni są raczej
na alternatywne wydarzenia kulturalne niż typowy clubbing. Na swoim koncie mają
kilkakrotne wyjazdy zagraniczne. Trzy razy odwiedzili Litwę dając tam w sumie 7
koncertów (w tym największy litewski festiwal muzyki elektronicznej "Tundra"), a
członkowie formacji grali także w Czechach i Irlandii. W Polsce występowali w
wielu miastach i na kilku festiwalach (m.in. dwukrotnie na Freedniówce
Artystycznej we wrocławskim Jazz Klubie Rura, Festiwalu Sztuki Bezdomnej w
Cieszynie oraz na wielu niezależnych przedsięwzięciach w Polsce- na squatach,
punk piknikach itp). Na stronie www.nianjahlab.bls.pl/dubchant można odsłuchać
nagrania setów.
ROOTS REVIVAL / Warszawa
DUB CHANTERS at the controls / Kraków-BielskoBiała
Grupa NATANAEL rozpoczyna
cykl koncertów promocyjnych CHERRY JACK TOUR 2008. W
zamierzeniu ma to być okazja do tego żeby szerzej zaprezentować nowe oblicze
zespołu oraz podzielić się muzyką – zarówno starszą (w nowej formie), jak i
zupełnie nową (premierowe kompozycje, które znajdą się na nagrywanej aktualnie
płycie). Oczywiście klamrą spajającą obie części materiału będzie utwór ‘Cherry
Jack – Czereśnie’, który wyznaczył nowy rozdział w historii zespołu.
Poniżej ustalone już terminy (trwają rozmowy z kilkunastoma klubami w całej
Polsce).
NATANAEL - CHERRY JACK TOUR 2008
27.01.2008 - Wrocław, Alibi, godz. 19.00; bilety: przedsprzedaż
10zł/w dniu koncertu 15zł
02.02.2008 - Częstochowa, Teatr From Poland, godz. 20.00; bilety: przedsprzedaż
10zł/w dniu koncertu 15zł
16.02.2008 - Bielsko-Biała, Rudeboy Club, godz.19.00; bilety: przedsprzedaż
10zł/w dniu koncertu 12zł
05.04.2008 - Chorzów, Rock'n'Roll Cafe Leśniczówka, godz. 20.00
info: wailer
13/01/2008
JAH DIVISION W POLSCE
Jah
Division, legenda rosyjskiej sceny reggae zagra wkrótce w Polsce dwa koncerty.
Najpierw 26 stycznia będzie gwiazdą festiwalu AFRYKA w Toruniu, a 30 stycznia
wystąpi w ramach koncertowego cyklu Wroc Love Club Stage.
Projekt Jah Division powstał na przełomie lat 80. i 90.
Założycielem grupy jest Kubańczyk o rosyjskich korzeniach, Gerbert Morales,
który wraz z poetą Aleksandrem Delfinem postanowił przeszczepić na grunt
rosyjski jamajską muzykę i kulturę. Od momentu powstania grupy, przez jej skład
przewinęło się około 100 osób. Niezmiennie jednak wpływ na twórczość grupy ma
Morales, nazywany ojcem rosyjskiego reggae. Jah Division wystąpi w sobotę, 26
stycznia, w klubie OD NOWA w Toruniu, oraz we Wrocławiu w klubie Łykend, 30
stycznia, o godz. 20.00
11/01/2008
UKRADLI MARLEYA
Policja
poszukuje kolekcji nagrań Boba Marleya i Petera Tosha, które zginęły z archiwum
na Jamajce.
Tysiące winylowych płyt i krążków kompaktowych zostały
prawdopodobnie skradzione ze zbiorów przechowywanych w dawnej siedzibie Jamaica
Broadcasting Corporation. Jamajska minister informacji Olivia Grange przyznała,
że kradzież jest ogromnym ciosem dla historii i kultury wyspy. W archiwalnych
zbiorach znajdują się również nagrania wideo ze słynnej wizyty Fidela Castro na
Jamajce w 1977 roku oraz koncertu Boba Marleya One Love Peace z 1978 roku.
onet.pl
05/01/2008
PLANY WYDAWNICZE KARROT KOMMANDO
Agencja
Karrot Kommando przedstawiła swoje plany na 2008 rok. Już na jego początku
ukaże się siedmiocalowy winylowy singiel Pablopavo, będący zapowiedzią całej
jego solowej płyty, oraz winylowe wydanie "Inadibusu" Vavamuffin.
Chwilę potem powinien kończyć nagrywanie swojego albumu Junior Stress, który
dosłownie w ostatnim dniu roku 2007 zdecydował się na współpracę z Karrot
Kommando. Nakładem KK ukaże się też płyta serbskiego artysty reggae - Hornsman'a
Coyote, a przed jesienią również i fani Paprika Korps dostaną kilka premierowych
piosenek, prawdopodobnie w edycji winylowej. Na swoją kolej czeka też
debiutancki dub'owy album kwartetu Ragana, który jest już nagrany i obecnie
znajduje się w fazie miksu.
karrot.pl
03/01/2008
REGGAE NA PIASKACH PO RAZ ÓSMY!
Pełną
parą ruszyły przygotowania do Festiwalu "Reggae na Piaskach" w Ostrowie
Wielkopolskim. Wiadomo już, że tegoroczna - VIII edycja imprezy - odbędzie się w
dniach 12-13 lipca (sobota, niedziela).
Na festiwalowej scenie zaprezentuje się kilkanaście grup z
Polski i zagranicy. Drugiego dnia, podobnie jak przed rokiem, odbędzie się
konkurs dla młodych zespołów reggae. Tym razem o udziale w nim zadecydują
eliminacje! Wyboru pięciu grup dokona jury, po przesłuchaniu nadesłanych nagrań.
Wszystkie zainteresowane grupy mogą nadsyłać płyty demo z trzema utworami
oraz informacją na temat kapeli. Zgłoszenia przyjmowane będą do
30 kwietnia 2008 r.
Płyty nadsyłajcie na adres:
GAZETA OSTROWSKA
ul. Kolejowa 5
63-400 Ostrów Wielkopolski
z dopiskiem Reggae na Piaskach
02
/01/2008
PREMIERA "OCEANÓW"
10 stycznia w klubie
"Fanaberia", w Ostrowie Wielkopolskim, odbędzie się oficjalna
premiera płyty "OCEANY" zespołu ROKOSZ. W programie przewidziano m.in. spotkanie
z członkami formacji, prezentację płyty oraz projekcję DVD koncertu z roku
1989! O pozytywne wibracje zadba D-J NATURAL BORN CHILLERS. Początek o godz.
20.00.
Po
22 latach , Dżej Dżej ,Dżery, Piękny Roman postanowili wydać na płycie to co
udało się uratować z dawnych sesji nagraniowych Rokosza. W lubelskim studiu Tomek Bidiuk wspólnie z klawiszowcem BIG CYCA
I CZARNO CZARNYCH Piotrkiem „Gadakiem” Sztajdlem dokonali rekonstrukcji i remixu
nagrań sprzed 20 lat. Pięć pierwszych piosenek pochodzi z roku 1986, trzy
kolejne z roku 1985. W postaci bonusa dodano dwa nagrania koncertowe z festiwalu
„REGGAE NAD WARTĄ-GORZÓW WLKP 88” gdzie gościnnie na klawiszach zagrał Waldek
Deska (DAAB). Płytę wydał Rebel Music.
Rokosz był jednym z
pierwszych polskich zespołów reggae. Powstał w 1984 roku. Jego założycielami
byli: Jarek "Dżery" Lis (Big Cyc, Czarno Czarni) i Jacek "Dżej Dżej" Jędrzejak
(Big Cyc, Czarno Czarni). W latach 1984-1988 zespół wystąpił na wszystkich
najważniejszych festiwalach muzyki reggae w Polsce, takich jak Winter Reggae,
Reggae nad Wartą i Reggae w Spodku. W 1985 roku Rokosz został laureatem
Festiwalu Muzyków Rockowych w Jarocinie, a kilka miesięcy później otwierał
koncert MISTY IN ROOTS na festiwalu RÓBREGE 85. Piosenki Rokosza, "Oceany" i "I
ją wą wą", przez wiele tygodni utrzymywały się na pierwszych miejscach listy
przebojów Rozgłośni Harcerskiej. Jedynym wydawnictwem zespołu była wydana
własnym sumptem kaseta ROKOSZ LIVE! (1987). Zmarły 7 sierpnia 2007 roku
wokalista zespołu - Sławek "PONTON" Przybylski, uważany był za jednego z
najciekawszych i najoryginalniejszych wokalistów muzyki reggae w Polsce.
W 1989 roku grupa zawiesiła działalność. Dżery, Dżej Dżej, Piękny
Roman założyli wspólnie ze Skibą Big Cyca. W lipcu 2008 mieli ponownie spotkać
się na scenie festiwalu "Reggae na Piaskach". Niestety... 7 sierpnia 2007 roku
zmarł Ponton...